Op 11 en 12 december 2025 vond de 110de vergadering van de bevoegde autoriteiten voor biociden (CA-meeting) plaats. In dit verslag staan de besproken onderwerpen en de door Nederland ingenomen standpunten.
De volgende onderwerpen zijn besproken:
- Evaluatie van de Biocidenverordening (BPR).
- Food and Feed Omnibus.
- Evaluatie van de criteria van de hormoonverstorende stoffen (ED).
- Voortgang EU-processen en capaciteitsvraagstukken.
- Onderzoek en innovatie: Horizon Europe.
- Besluiten en aangenomen documenten.
Evaluatie van de Biocidenverordening (BPR)
In december 2025 opende de Europese Commissie (EC) de Call for Evidence voor de evaluatie van de Biocidenverordening (BPR). Stakeholders kunnen tot 5 maart 2026 de enquête invullen en hun zienswijzen indienen. Volgens de planning loopt de evaluatie tot in 2027. Een eventuele wijzigingsprocedure voor de BPR (Biocidal Product Regulation) volgt daarna pas. Net als voorafgaand aan de CA (Competent Authorities)-vergadering in september organiseerde het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) een workshop met lidstaten om zienswijzen te delen. Verschillende lidstaten woonden deze hybride bijeenkomst bij. IenW (Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat) roept stakeholders op om bij te dragen aan de Call for Evidence. Kijk voor meer informatie op: EC opent ‘call for evidence’ voor evaluatie Biocidenverordening.
Food and Feed omnibus
Daarnaast is in december ook de Food and Feed omnibus gepubliceerd. De EC lichtte deze omnibus toe. Het gaat om een pakket van voorstellen van de EC ter vereenvoudiging van EU-wetgeving, waaronder die voor biociden en gewasbeschermingsmiddelen. Nederland reageert nog op de voorstellen. Meer informatie over de EC-voorstellen staat in dit artikel: Europese Commissie zet in op afschaffen herbeoordelingen en verlengen gegevensbescherming.
Evaluatie van criteria voor hormoonverstorende stoffen (endocrine disrupting chemicals, ED)
De EC presenteerde ook haar voorlopige rapport met de evaluatie van de wetenschappelijke criteria voor de identificatie van hormoonverstorende eigenschappen (ED-criteria). De ED-criteria gelden sinds 2018 voor zowel biociden als gewasbeschermingsmiddelen. De EC concludeert dat de criteria wetenschappelijk robuust zijn. Ongeveer 15% van de werkzame stoffen in biociden en 9% van de stoffen in gewasbeschermingsmiddelen zijn als ED aangemerkt. Binnen de biocidensector leidde dit in twee gevallen tot een verbod. Het rapport geeft aan dat de beoordeling van ED tot aanzienlijke vertragingen in beoordelingen leidt en dat het in de praktijk slechts beperkt doorslaggevend is in besluitvorming. De EC geeft aan dat de conclusies voorlopig zijn, aangezien de beoordeling van meerdere stoffen nog loopt. Zie voor meer informatie dit artikel: Beoordeling hormoonverstorende eigenschappen geëvalueerd.
Voortgang EU-processen en capaciteitsvraagstukken
Tijdens de bespreking over de voortgang en vertragingen in verschillende EU-procedures sprak het ministerie van IenW haar zorgen uit over de beschikbaarheid van voldoende middelen. Het ministerie verzocht de ECHA (European Chemicals Agency) om inzicht te geven in de redenen waarom voor bepaalde stoffen geen verlengingsaanvraag is ingediend.
Onderzoek en innovatie: Horizon Europe ‘Development of alternatives to biocidal active substances’
Binnen het Horizon Europe-programma is subsidie beschikbaar tot 4 miljoen euro voor de ontwikkeling van alternatieven voor biociden. Het gaat om ondersteuning van circa drie verschillende projecten. De te ontwikkelen alternatieve stoffen moeten ‘bio-based’ zijn en voldoen aan Safe and Sustainable by Design (SSbD). Deze stoffen moeten gevaarlijke stoffen vervangen die nu worden gebruikt voor houtconservering en die kunnen leiden tot azolenresistente schimmels en gevaarlijke stoffen voor de bestrijding van muggen die ziekten kunnen overdragen. De oproep voor het indienen van voorstellen heet ‘HORIZON-CL6-2027-01-ZEROPOLLUTION-01: Replacing hazardous substances in biocidal products’. Meer informatie staat in het werkprogramma 2026-2027 voor Horizon Europe (zie pagina 218). Tijdens de CA-vergadering is aangegeven dat het indienen van voorstellen kan vanaf 26 november 2026 tot 9 maart 2027. Op het EU Funding & Tenders Portal zijn de aangegeven data voor dit voorstel echter vanaf 20 april 2027 tot 22 september 2027.
Overige onderwerpen
- Microplastics: in navolging op de vorige vergadering werd ook de REACH-restrictie voor microplastics besproken. De EC heeft een concept opgesteld voor een CA-document waarin de implementatie van de REACH-restrictie voor biociden is opgenomen. De EC gaf aan dat derogaties mogelijk zijn als er wordt voldaan aan de voorwaarden in de restrictie. Dit betreft vooral PT (Productsoort) 7 (filmconserveringsmiddelen) en PT 18 (insecticiden). Voor dergelijke derogaties stelt de ECHA een template op. De discussie over het CA-document wordt vervolgd in de vergadering van maart.
- De deelnemende lidstaten stemden in met een verruiming van het toegestane gebruik voor de werkzame stof kooldioxide, opgenomen in annex I van de BPR. De oorspronkelijke gebruiksbeperking wordt vervangen door de voorwaarde dat de blootstelling van professionele gebruikers, niet-professionele gebruikers en omstanders onder de 0,1% volume/volume koolstofdioxide moet blijven, met de nodige beschermingsmaatregelen. Dit verzoek is ingediend en beoordeeld door Nederland. Dit maakt een bredere toepassing van deze laag-risicostof mogelijk, zonder afbreuk te doen aan het beschermingsniveau.
- De lidstaten zijn akkoord gegaan met de ECHA-prioriteiten voor methodiekontwikkeling in de periode 2026-2027, zoals aangegeven in een CA-document.
- ECHA kondigde aan dat zij als gevolg van de ECHA Basisverordening – nu nog in onderhandeling in de Raad en het Europees Parlement – zullen reorganiseren vanwege een uitbreiding van wettelijke taken. Nadere informatie volgt dit jaar.